Voorkomen inslikken batterijen (voor professionals)

Download de folder 'Voorkomen inslikken batterijen (voor professionals)' via de button 'Downloaden'. Kan je de tekst in de folder niet goed lezen omdat je bijvoorbeeld een hulpprogramma gebruikt? Hieronder vind je de tekst uit de folder.

Een knoopcel is geen kinderspel!

Voorkomen inslikken batterijen: informatie voor professionals

Vaak vinden batterij-incidenten plaats door onwetendheid van de omgeving van een kind. Door ouders te waarschuwen over het gevaar van het inslikken van batterijen kunnen we het risico op batterij-incidenten in de toekomst verkleinen.

Risico

Waardoor vinden er batterij-incidenten plaats?

Kinderen spelen steeds vaker met spullen die niet als speelgoed zijn bedoeld, zoals afstandsbedieningen, rekenmachines, fototoestellen of fietslampjes. Het zijn apparaten zonder kindveilige sluitingen. Maar denk ook eens aan de zogenaamd ‘veilige kaarsjes’ op batterijen, het gehoorapparaat van opa, een leuke muzikale verjaardagskaart of de in huis rondslingerende batterijen, al dan niet verpakt. Batterijen worden door kinderen helaas regelmatig als een snoepje gezien, met alle gevolgen van dien.

Zelfs door volwassenen worden batterijen ingeslikt. Meestal gaat het hierbij om rondslingerende batterijen en wordt er een vergissing gemaakt tussen batterijen en klaarliggende medicatie.

Wat is er zo gevaarlijk aan ingeslikte batterijen?

Het risico bestaat dat de ingeslikte batterij gaat vastzitten in de slokdarm, maag of darmen. Vastzittende batterijen kunnen in één tot twee uur tijd ernstige weefselbeschadiging veroorzaken. Wanneer een knoopcelbatterij namelijk in aanmerking komt met de vochtige slijmvliezen van bijvoorbeeld de slokdarm, gaat er een elektrisch stroompje lopen dat kan leiden tot lokale irritatie en beschadigingen, waaronder vernauwing en perforatie van de slokdarm. Als dat gebeurt, kan de knoopcelbatterij ook nog schade aanrichten aan achterliggend weefsel. In zeldzame gevallen heeft dat geleid tot fatale bloedingen.

Vooral de platte, ronde knoopcelbatterijen zijn gevaarlijk. Dit komt doordat de + en - dicht bij elkaar liggen en hierdoor sneller een chemische reactie plaatsvindt. De schade in het lichaam kan op drie manieren ontstaan, namelijk:

  1. Lekken van alkalische elektrolyten (niet bij lithium batterijen, deze bevatten organische elektrolyten, welke slechts itererend zijn)
  2. Druknecrose (door voortdurende druk worden kleine bloedvaatjes dichtgedrukt. Het weefsel krijgt dan te weinig zuurstof en voedingsstoffen met als gevolg dat de huid en onderliggende weefsels afsterven)
  3. Het opwekken van een elektrische stroom tussen het slijmvlies van de (slok)darm en de batterij. Hierdoor ontstaat weefselbeschadiging.

Preventie

  • Koop zo mogelijk batterijen in blisterverpakkingen: kinderen kunnen deze niet zo makkelijk open maken
  • Let er bij de aankoop van speelgoed of huishoudapparaten op dat de batterijhouder alleen geopend kan worden met behulp van een schroevendraaier of muntstuk
  • Wissel geen batterijen in het bijzijn van kinderen
  • Breng gebruikte batterijen geregeld naar een inzamelpunt
  • Verbied kinderen om met batterijen te spelen
  • Koop speelgoed dat is gekeurd. Een CE keurmerk alleen is niet voldoende. Kijk liever naar keurmerken waarop uitgebreid wordt gecontroleerd, zoals het Duitse GS-keurmerk, TV-Rheinland of de Britse standaard BS. Dan heeft er op zijn minst een tweede paar ogen naar gekeken
  • Steek nooit een batterij in je mond om deze te testen of ‘vast te houden’
  • Kijk goed naar je medicatie voordat je deze inslikt (vooral voor volwassenen wanneer zij een gehoorapparaat gebruiken en dit in de buurt van medicatie bewaren)

Wat te doen als er (waarschijnlijk) een batterij is ingeslikt?

Wat moet je doen bij inname van een knoopcelbatterij?

  • Bel altijd 112 en volg de aanwijzingen van de hulpverlener op
  • Ga indien mogelijk na om wat voor batterij het gaat, neem eventueel het apparaat mee naar het ziekenhuis
  • Laat de persoon of het kind niet meer eten of drinken na inname van een knoopcelbatterij. Doe dit alleen wanneer de 112-medewerker dit zegt
  • De persoon of het kind moet direct naar het ziekenhuis worden gebracht voor een röntgenfoto van de borstkas en buik, ook als er geen klachten of symptomen zijn. Een batterij die in de slokdarm blijft vastzitten, kan al binnen één tot twee uur na inname zeer ernstige letsels geven zoals een gaatje in de slokdarm
  • Als de batterij nog in de slokdarm zit, moet de arts deze zo snel mogelijk en het liefst binnen het uur na het inslikken verwijderen met een endoscoop
  • Als de batterij in de maag zit, kan men meestal rustig afwachten tot de batterij via de stoelgang wordt uitgescheiden. In de meeste gevallen gebeurt dit binnen 4 tot 5 dagen. Laat de beoordeling altijd aan een arts over
  • Als de batterij wordt uitgescheiden, zal een tweede röntgenfoto genomen worden
  • Zit de batterij in de darmen, dan zal de arts een vezelrijk dieet en/of een laxerend middel voorschrijven om de uitscheiding te bespoedigen
  • Zit de batterij nog steeds in de maag, dan zal deze verwijderd moeten worden
  • Als een kind in de dagen na het doorslikken van een knoopcelbatterij lastig is, weigert te eten, moeilijk kan slikken, braakt, buikpijn of zwarte stoelgang heeft, dan moet het onderzocht worden door een arts

Batterij in neus of oren

Ook wanneer een knoopcelbatterij in de neus of oren wordt gestopt, kunnen er zeer ernstige problemen optreden. Deze batterijtjes moeten snel verwijderd worden, omdat ze lokale weefselbeschadiging veroorzaken. Neem steeds zo vlug mogelijk contact op met een arts.

Praktijkvoorbeelden

Let op: de verhalen of beelden kunnen als schokkend worden ervaren.

Bronnen